Leta Zunze Ubumwe za Amerika yohereje mu Rwanda Jean Léonard Teganya, ukekwaho kugira uruhare muri Jenoside yakorewe Abatutsi mu 1994, kugira ngo akurikiranwe n’ubutabera bw’u Rwanda.
Teganya yagejejwe mu Rwanda ku wa Mbere, tariki ya 9 Ugushyingo 2026, nyuma y’imyaka isaga 30 yari amaze aba hanze yarwo.
Uyu mugabo akurikiranyweho ibyaha bya Jenoside n’ibyaha byibasiye inyokomuntu bivugwa ko yakoreye mu cyahoze ari Perefegitura ya Butare, ahari mu Ntara y’Amajyepfo y’u Rwanda.
Teganya yavutse mu 1971, avukira mu Murenge wa Gatumba, mu Karere ka Ngororero. Mu 1994, yari umunyeshuri wiga ubuvuzi muri Kaminuza Nkuru y’u Rwanda, akaba yarakoraga imyitozo ngiro mu Bitaro bya Kaminuza bya Butare.
Ubushinjacyaha bwa Leta Zunze Ubumwe za Amerika bwavuze ko mu gihe cya Jenoside, Teganya yari mu bagize umutwe w’Interahamwe n’ishyaka MRND, ndetse ko yagize uruhare mu bikorwa byibasiraga Abatutsi bari bahungiye mu Bitaro bya Butare. Ibyo birego byagaragajwe mu rubanza rwe rwo muri Amerika.
Nyuma ya Jenoside, Teganya yavuye mu Rwanda, anyura mu bihugu birimo Zaire, Kenya n’Ubuhinde, mbere yo kugera muri Canada mu 1999, aho yasabye ubuhungiro ariko ntibumuhabwe.
Mu 2014, yafashwe n’inzego zishinzwe abinjira n’abasohoka muri Leta Zunze Ubumwe za Amerika, nyuma yo kwambuka umupaka ava muri Canada. Yongeye gusaba ubuhungiro, ariko aza gukurikiranwaho kubeshya mu nyandiko z’abinjira n’abasohoka no mu rukiko.
Ni ngombwa gutandukanya uru rubanza n’ibirego bya Jenoside: igihano yakatiwe muri Amerika cyari gishingiye ku buriganya no kubeshya, ntabwo yari yakatiwe icyaha cya Jenoside muri icyo gihugu.
Mu Rwanda, Ubushinjacyaha Bukuru bwari bwaramushyiriyeho dosiye mu 2014, bumukurikiranyeho ibyaha bya Jenoside n’ibyaha byibasiye inyokomuntu bivugwa ko yakoreye i Butare.
Kugarurwa kwe mu Rwanda ni indi ntambwe mu bikorwa byo gukurikirana abantu bakekwaho kugira uruhare muri Jenoside yakorewe Abatutsi, bakaza guhungira mu mahanga.
Ubushinjacyaha Bukuru bw’u Rwanda bwashimiye inzego za Leta Zunze Ubumwe za Amerika ku bufatanye zagize kugira ngo Teganya agarurwe mu Rwanda, ashyikirizwe ubutabera.
Rwandatribune.rw