Igiciro cya peteroli ku isoko mpuzamahanga cyakomeje kumanuka kuri uyu wa Kane nyuma y’ibyumweru byinshi byaranzwe n’izamuka ryatewe n’intambara n’impagarara hagati ya Iran, Israel na Leta Zunze Ubumwe za Amerika. Iri gabanuka ryagaragaje ko amasoko yatangiye kongera kugirira icyizere umutekano w’itangwa rya peteroli ku rwego rw’isi.
Peteroli yo mu bwoko bwa Brent Crude, ifatwa nk’igipimo ngenderwaho ku isoko mpuzamahanga, yamanutse igera hafi ku madolari 72 kugeza kuri 74 ku kagunguru (barrel), urwego rwa mbere rwongeye kugaragara kuva mbere y’uko ibitero bya Amerika na Israel kuri Iran bitangira mu mpera za Gashyantare uyu mwaka.
Mu mezi ashize, igiciro cya peteroli cyari cyazamutse cyane kubera ubwoba bw’uko Iran ishobora guhagarika cyangwa kugabanya urujya n’uruza rw’amato anyura mu Muhora wa Hormuz, inzira inyuramo igice kinini cya peteroli ikoreshwa ku isi. Abasesenguzi bavugaga ko iyo nzira ihungabanye byari gutuma ibiciro birenga amadolari 100 ku kagunguru.
Icyakora, amakuru mashya agaragaza ko urujya n’uruza rw’amato atwara peteroli rwongeye gusubira ku murongo. Umubare w’amato anyura muri Hormuz wariyongereye cyane mu masaha 24 ashize, ibintu byatumye amasoko yizera ko itangwa rya peteroli ritazongera guhungabana nk’uko byari biteganyijwe mbere.
Abahanga mu bukungu bavuga ko iri gabanuka ryaturutse no ku kuba ibihugu bicukura peteroli byongereye umusaruro, hamwe n’uko ibihugu byinshi byarekuye bimwe mu bubiko bwabyo bwa peteroli kugira ngo birinde ikibazo cy’ibura ryayo ku isoko.
Nubwo bimeze bityo, impuguke ziraburira ko ibiciro bishobora kongera guhindagurika bitewe n’uko akarere k’Uburasirazuba bwo Hagati gakomeje kuba ahantu hari amakimbirane menshi. Iran, Israel na Amerika ntibirarangiza burundu ibibazo bifitanye isano n’umutekano ndetse n’ibiganiro bya politiki biri gukomeza.
Ku bihugu bitumiza peteroli hanze nk’u Rwanda, iri gabanuka ritanga icyizere ko mu gihe ibiciro byakomeza kuguma hasi, bishobora kugira ingaruka nziza ku biciro bya essence na mazutu mu mezi ari imbere. Gusa, impinduka ku masoko mpuzamahanga ntizihita zigaragara ako kanya ku biciro byo mu gihugu kuko biterwa n’ibindi bintu birimo imisoro, amafaranga yo gutwara peteroli n’ivunjisha ry’amafaranga.
Muri rusange, nyuma y’amezi yaranzwe n’ubwoba bw’intambara n’ihungabana ry’itangwa rya peteroli, isoko mpuzamahanga ryatangiye kongera guhumeka, ibintu bishobora gufasha kugabanya igitutu ku bukungu bw’ibihugu byinshi bikoresha peteroli ituruka hanze.
rwandatribune.rw