Leta Zunze Ubumwe za Amerika ntiraha viza Gen. Abdel Fattah al-Burhan, uyobora Inama y’Ubutegetsi y’Inzibacyuho ya Sudan akaba n’umuyobozi w’Ingabo z’iki gihugu, wari uteganyijwe kujya i New York kwitabira Inteko Rusange ya 81 y’Umuryango w’Abibumbye.
Amakuru yatangajwe na Reuters avuga ko iki kibazo gishobora kuba gifitanye isano n’agahenge k’iminsi 90 Amerika isaba impande zihanganye muri Sudan.
Amakuru Reuters yakusanyije ku mudipolomate wa Sudan ndetse n’umusesenguzi w’Umunyaburengerazuba ufite aho ahurira n’abayobozi b’impande zombi avuga ko Amerika yashyizeho ibisabwa bijyanye n’uko Burhan yakwemera uwo mugambi w’agahenge watanzwe na Massad Boulos, Umujyanama Mukuru wa Perezida wa Amerika ushinzwe ibibazo by’Afurika n’Uburasirazuba bwo Hagati.
Burhan n’ubuyobozi bw’Ingabo za Sudan bamaze igihe bagaragaza amakenga kuri uwo mugambi. Bavuga ko agahenge k’igihe gito gashobora gutuma umutwe wa Rapid Support Forces (RSF) ubona umwanya wo kongera kwisuganya no gukomeza ibikorwa bya gisirikare.
Burhan kandi yanenze uburyo imbaraga mpuzamahanga zagiye zishaka gushyiraho amasezerano y’agahenge mu ntambara ya Sudan, avuga ko hakwiye kubanza kumvwa no kugira uruhare kw’Abanya-Sudan ubwabo.
Sudan yasabye Loni kugira uruhare mu gukemura ikibazo
Ambasaderi wa Sudan muri Loni, Al-Harith Idriss Al-Harith, yandikiye Umunyamabanga Mukuru wa Loni, António Guterres, amusaba kugira uruhare mu gukemura ikibazo cya viza ya Burhan.
Mu ibaruwa yo ku wa 21 Nzeri, ambasaderi yavuze ko kutemerera Burhan kujya i New York bishobora kubangamira uburenganzira bw’umuyobozi w’igihugu kiri mu Muryango w’Abibumbye bwo kwitabira imirimo y’Inteko Rusange ku giti cye.
Ku ruhande rwa Loni, umuvugizi wa Guterres, Stéphane Dujarric, yavuze ko Umunyamabanga Mukuru ahangayikishijwe n’uko Burhan atari yahawe viza. Yavuze ko Ubunyamabanga bwa Loni bwagejeje iki kibazo ku bayobozi ba Amerika kandi ko bukomeje kugikurikirana.
Amerika ntiyemeje ko agahenge ari yo mpamvu ya viza
Nubwo amakuru yatanzwe n’abadipolomate avuga ko ikibazo cya viza cyaba gifitanye isano no kwemera agahenge k’iminsi 90, Leta Zunze Ubumwe za Amerika ntabwo yemeje ku mugaragaro ko ari yo mpamvu nyayo yatumye Burhan atahabwa viza.
Washington kandi yavuze ko Ingabo za Sudan cyangwa RSF, kimwe n’abayobozi bazo, nta ruhande muri izo zombi ifata nk’ubutegetsi bwemewe n’Itegeko Nshinga bwo kuyobora Sudan.
Amerika yanatangaje ko izakomeza gushyira igitutu ku mpande zombi mu gihe imirwano ikomeje.
Intambara ya Sudan imaze imyaka irenga itatu
Intambara hagati y’Ingabo za Sudan (SAF), ziyobowe na Gen. Abdel Fattah al-Burhan, n’umutwe wa RSF uyobowe na Mohamed Hamdan Dagalo, uzwi nka Hemedti, yatangiye muri Mata 2023.
Iyo ntambara imaze guteza urupfu rw’abantu benshi, kwimura abaturage barenga miliyoni ndetse n’ikibazo gikomeye cy’ibura ry’ibiribwa n’ubutabazi. Loni ivuga ko Sudan iri mu bibazo bikomeye cyane by’ubutabazi ku isi.
Amerika, ifatanyije na Saudi Arabia, Misiri na Leta Zunze Ubumwe z’Abarabu, imaze igihe ishaka guhuza impande zombi kugira ngo haboneke agahenge ndetse hashakirwe umuti wa politiki urambye w’intambara.
Burhan yari ateganyijwe gutanga ijambo muri Inteko Rusange ya Loni ku wa 24 Nzeri 2026.
Icyakora, ikibazo cya viza cyatumye gahunda ye yo kujya i New York idindira, mu gihe Sudan ihagarariwe muri iyo nama na Minisitiri w’Ububanyi n’Amahanga, Mohieldin Salem.
Rwandatribune.rw