Mu iyirukanwa ry’uwari Umushinjacyaha wa ICC, Karim Khan, hari abakomeje kuvuga ko hashobora kuba haragize uruhare igitutu cya Israel nyuma y’impapuro zo guta muri yombi Benjamin Netanyahu, nubwo kugeza ubu nta bimenyetso bifatika birabyemeza.
Iyirukanwa rya Karim Khan ku mwanya w’Umushinjacyaha Mukuru w’Urukiko Mpuzamahanga Mpanabyaha (ICC) rikomeje gukurura impaka mu banyapolitiki, abasesenguzi n’abakurikirana ubutabera mpuzamahanga. Hari abibaza niba ryaratewe gusa n’ibirego by’imyitwarire mibi byamushinjwaga, cyangwa niba hari n’igitutu cya politiki cyaba cyaragize uruhare.
Karim Khan ni we wari wasabye abacamanza ba ICC gutanga impapuro zo guta muri yombi Minisitiri w’Intebe wa Israel, Benjamin Netanyahu, n’uwari Minisitiri w’Ingabo, Yoav Gallant, abashinja ibyaha by’intambara n’ibyibasiye inyokomuntu bikekwaho gukorerwa muri Gaza. Icyo cyemezo cyateje impaka zikomeye ku rwego mpuzamahanga, aho Israel yakomeje kucyamagana ivuga ko kidafite ishingiro.
Nyuma y’igihe gito, Karim Khan yaje gukurwa ku mwanya nyuma y’iperereza ryakurikiye ibirego by’imyitwarire mibi yari amaze igihe ashinjwa. Nubwo ari yo mpamvu yatangajwe ku mugaragaro, hari abakomeje kwibaza niba igihe ibi byabereye kidafite icyo gisobanura, bitewe n’uko byabaye nyuma y’ikorwa ry’impapuro zo guta muri yombi abayobozi ba Israel.
Hari n’abasesenguzi bagaragaza ko ibirego byashinjwaga Karim Khan byari byaratangiye mbere y’uko asaba izo mpapuro, bityo bakavuga ko nta shingiro rihagije rihari ryo guhuza ibyo bintu byombi. Ku rundi ruhande, abandi bavuga ko kubera uburemere bwa dosiye ya Israel n’igitutu cya dipolomasi cyakurikiyeho, bidakwiye kwirengagizwa ko hari abakeka ko politiki ishobora kuba yaragize uruhare.
Kugeza ubu ariko, nta perereza ryigenga cyangwa ibimenyetso bifatika birerekana ko Israel yagize uruhare mu iyirukanwa rya Karim Khan. Ni yo mpamvu abasesenguzi benshi basaba ko hakwirindwa gufata ibyo bikekwa nk’ukuri mbere y’uko haboneka ibimenyetso.
Icyakora, n’ubwo Karim Khan atakiri ku mwanya, impapuro zo guta muri yombi Benjamin Netanyahu ntizateshejwe agaciro n’iyirukanwa rye, kuko zatanzwe n’abacamanza ba ICC, atari icyemezo cye wenyine.
Bityo, ikibazo gikomeje kwibazwa ni iki: Ese iyirukanwa rya Karim Khan ni ingaruka z’ibirego byamushinjwaga gusa, cyangwa hari ibindi bikorwa bya politiki bitarashyirwa ahagaragara? Kugeza ubu, igisubizo cy’iki kibazo kiracyategerejwe, kuko nta bimenyetso bifatika biremeza uruhare rwa Israel muri icyo cyemezo.
Mwizerwa Ally
Rwandatribune.rw